Martin – Marc, 16 februari 2026
Een leuke partij tegen Martin, met een aantal stellingen waar ik op een later moment nog wel wat beter naar wil gaan kijken. Ten eerste de opening, de zet 5.Pc3 was nieuw voor mij en is best een leuk idee. Ten tweede, na h3 de keuze tussen Lh5 of Lxf3; wanneer is Lh5, g4, Pe5 lastig? Ten derde, het wel of niet inslaan op b2 (dat had ik tijdens de partij totaal niet goed beoordeeld). Ten vierde, hoe veilig is de zwarte koningstelling na gf6:. Tenslotte, ook een interessant thema is het wel of niet uit de weg gaan van dame ruil bij een lichte achterstand in materiaal. Dus naar aanleiding van deze partij best wel wat huiswerk te doen, of misschien leuke thema’s voor een lesavond… (behalve de opening dan, dat is wellicht wat te specifiek).
1.e2-e4 d7-d5 2.e4xd5 c7-c6 3.d2-d4 c6xd5 4.Pg1-f3 Pb8-c6 5.Pb1-c3

Stelling na 5.Pb1-c3
Ik speelde 5…a6 om ideeën als Lb5 en Pe5, of Lf4 en Pb5, tegen te gaan. Ik zie in mijn database dat 5…Pf6 en 5…Lg4 vaker wordt gespeeld, maar ik moet dit nog maar eens beter bekijken.
Tijdens de partij vond ik 5.Pc3 wel vervelend, want ik probeer meestal met Dc7 te voorkomen dat wit Lf4 speelt (want ik speel liever Ld6, controleert veld e5 en sowieso een mooie diagonaal, zonder dat deze geruild kan worden). Na Pc3 is Dc7 lastig, dan moet eerst a6 en e6 als voorbereiding en daar gaat wit niet op wachten (Martin speelde dan ook terecht meteen Lf4).
5…a7-a6 6.Lc1-f4 Pg8-f6 7.a2-a3 Lc8-g4 8.Lf1-e2 e7-e6 9.h2-h3

Stelling na 9.h2-h3
Ik vind het vaak wat lastig te beoordelen wanneer Lh5, g4, Pe5 een probleem is en wanneer niet. Tijdens de partij heb ik er niet al te lang over nagedacht, want ik zag dat ik na Lf3: een pion kon winnen, en hoewel riskant, dat kan ik vaak niet weerstaan…
9…Lg4xf3 10.Le2xf3 Dd8-b6 11.Pc3-e2 Db6xb2

Stelling na 11…Db6xb2
Ik nam vrij onbezorgd de pion op b2, en de computer is het eens, maar het is riskanter dan ik dacht. Zo speelde ik na 12.0-0 Pa5, maar na de partij liet Frank onmiddellijk de volgende variant zien: 13.Tb1 Da3: (13…Da2 is beter, maar het voordeel is bij wit) 14.Ta1 Db4 15.Ld2+-. Gelukkig voor mij had Martin dit ook niet gezien (het moeilijke deel om te zien is dat na Tb1, Da3: de toren weer terug gaat naar a1). Mijn computer geeft na 12.0-0 als beste zet 12…Tc8 met wat voordeel voor zwart, bijvoorbeeld 13.Tb1 Da3: 14.Tb7: Le7 15.Da1 Da1: 16.Ta1: a5.
12.0-0 Pc6-a5 13.Dd1-d3 Db2-b6 14.Tf1-b1 Db6-c6 15.Pe2-g3 (goed gevonden, brengt ideeën als Lf6: en Ph5 in de stelling, zoals ook gebeurde in de partij) 15…Ta8-c8 16.Lf4-d2 Pa5-c4 17.Ld2-g5 Lf8-e7 18.Lg5xf6 Le7xf6 19.Ph5 0-0 (de computer vind 19…Pd6 beter, maar ik wilde met de koning weg uit het midden) 20.Ph5xf6 g7xf6

Stelling na 20…g7xf6
Hoe veilig is dit voor de zwarte koning? De computer vindt het ok, maar wit heeft wel wat ideeën, zoals Le2, Dg3, Ld3, of Tb1-b3-g3, of zoals in de partij gebeurde na f5 een invasie van de witte dame over de zwarte velden (met mogelijke eeuwig schaak scenario’s, of zelfs nog erger voor zwart). Ik zie dat mijn computer na f5 problemen over de zwarte velden vaak oplost met Tg7, Kg8, maar ik vind het toch lastig om te beoordelen (net als met het wel of niet slaan op b2, het kan gemakkelijk zijn voor een computer, maar achter het bord is het toch iets anders).
21.Lf3-e2 Kg8-h8 22.Dd3-f3 f6-f5 23.Df3-f4 b7-b5 (beter is 23…Pd6, maar ik had niet gezien dat ik na 24.De5 gewoon f6 kan spelen omdat na De6: Te8 de loper op e2 valt) 24.Df4-h6 e6-e5

Stelling na 24…e6-e5
Mijn computer vindt 24…Tg8 beter, maar 24…e5 is interessant want het bied dame ruil aan en dat is lastig voor wit.
In het algemeen, bij een lichte materiele achterstand (zoals een pion), is het dan beter om de dames te ruilen, of om de dame terug te halen naar een minder goede positie? Aan de ene kant, met de dames op het bord zijn er nog winstkansen, terwijl het na dame ruil vaak een lange zit wordt om met de pion achterstand remise te houden (als dat al lukt). Aan de andere kant, als de dame zich terugtrekt, dan kan de andere dame de goede positie overnemen; en dit zijn stukken met een waarde van 9 punten (in plaats van een enkel pionnetje van 1 punt) dus met groot impact.
Het zal van de specifieke stelling afhangen wanneer wat beter is, maar het is lastig te beoordelen. In de partij gaat wit de dame ruil steeds uit de weg, maar daarmee wordt de zwarte dame steeds actiever en is het uiteindelijk de witte koning die in de problemen komt.
25.Dh6-g5 Dc6-g6 26.Dg5-h4 Tf8-g8 27.g2-g3 e5-e4 28.a3-a4 Pc4-d2 29.Tb1-b2 b5-b4 30.Dh4-f4 Dg6-g5 31.Df4-e5 f7-f6 32.De5xd5 e4-e3 33.g3-g4 e3xf2 34.Kg1xf2 Dg5-f4 35.Kf2-e1 f5xg4 36.h3xg4 Tg8-e8 37.Dd5-f5 Pd2-f3 0-1 (bijvoorbeeld: 38.Kf1 Ph2 39.Kg1 Df5: 40.gf5: Te2:-+)
Thomas – Frank
Na de afgelopen weken toch wat riskantere strategieën te hebben gevolgd, besloot ik het deze keer maar eens wat rustiger aan te pakken.
Hoewel, ook zo’n aanpak behelst een risico. Je kan het soms ook te rustig aan pakken en in de verdediging worden gedrongen. In de partij tegen Frank dreigde dat soms wel te gebeuren maar het werd uiteindelijk een soort gulden middenweg, is mijn inschatting
De opening werd een soort hybride dubbelfianchetto. Ik zag in de database diverse benamingen voorbij komen.
O.a. Barczay en Benko, naar mijn idee zaten er ook elementen van de Reti en het Koningsindisch in de Voorhand in. In ieder geval waren er circa 5 zetten theorie.
Ik keek naar 5. e4 maar de mogelijkheid 5. Lc5 beviel me minder vanwege de nog zwakke pion op f2 (f2 is ook een soort f7!)
Het is best speelbaar maar Frank is niet van tactische handigheid gespeend en ik hield liever e2-e3 achter de hand. Dus liever maar iets bescheidener en gewoon verder ontwikkelen. Frank zette overigens met 5. Le7 voort en daar lijkt me niks mis mee. In de fase tussen plm zet 10 en zet 15 probeerde ik dan toch wat aanknopingspunten te creëren.
Overigens geeft de engine vrijwel vanaf het begin een licht nadeel voor wit, iets onder de nullijn en ik had ook het gevoel iets te moeten doen om niet verder ingesnoerd te worden.. Na 13. Pg4 overwoog ik 14. h3 , maar na 14. dxe3 15.
hxg4, exd2 16. Pxe5, Pxe5
- Lxe5, Ld6 zag ik geen overtuigend vervolg.
Frank speelde verder logische zetten en liet geen steken vallen. Ik moest ook rekening houden met eventuele offers op g3. In de partij gebeurde dat uiteindelijk niet maar bij elke verandering in de stelling kon dat natuurlijk wel een rol spelen.
Zwart had overigens op zet 19 zonder bezwaar op a5 kunnen slaan volgens het platte draaiorgel met zelfs vergroting van voordeel. Ook dat probeer ik te begrijpen maar tijdens het schrijven van dit verhaal lukt dat niet meer. Na nog wat afwikkelingen en vermijden van wederzijdse valkuilen werd deze partij bekroond met een vredesakkoord.
En in ieder geval, met een andere uitslag, een meer avondvullende partij!
Commentaar van Frank:
Solide partij van beide kanten. Ik had wat voordeel kunnen krijgen door op a5 te pakken, maar was daar wat te voorzichtig. Ik zag ook niet hoe ik die pion kon vasthouden. Ik koos er dus voor om de boel dicht te houden, ook met het doel de loper op b2 niet mee te laten doen. Aan de andere kant was mijn zwartveldige loper ook niet sterk. Wit’s eindstelling was volgens de computer iets beter, maar erg duidelijk was het niet.